Historia konkursu sięga początków wolnego ruchu studenckiego w Polsce, czyli połowy lat sześćdziesiątych XX wieku. Zrodziła go potrzeba nagradzania najwybitniejszych studentów za ich wysiłek i rezultaty pracy na uczelniach i poza ich bramami. Oprócz wyników w nauce, w ocenie kandydatów do miana "najlepszych wśród równych" bierze się pod uwagę ich aktywność społeczną.

Zgłoszenia kandydatów do tegorocznej edycji konkursu można nadsyłać do Zrzeszenia Studentów Polskich do końca czerwca – pod koniec miesiąca w największych ośrodkach akademickich w Polsce odbędą się finały regionalne. Zwycięzcy zakwalifikują się do finału ogólnopolskiego, który odbędzie się 30 września w Belwederze w Warszawie.

Konkurs Primus Inter Pares odbywa się przy wsparciu prezydenta Lecha Kaczyńskiego i ministra nauki i edukacji prof. Michała Seweryńskiego.